Bảo hiểm tài khoản ngân hàng là một sản phẩm bảo hiểm tài sản thuộc nhóm bảo hiểm phi nhân thọ, theo đó công ty bảo hiểm cam kết bồi thường cho chủ tài khoản những tổn thất tài chính phát sinh từ các rủi ro trong quá trình sử dụng tài khoản ngân hàng. Loại hình bảo hiểm này giúp bảo vệ khách hàng trước những tình huống như truy cập trái phép, giao dịch gian lận, lừa đảo trực tuyến hoặc mất cắp thông tin đăng nhập, mang lại sự an tâm khi thực hiện các giao dịch ngân hàng.
Khi khách hàng tham gia bảo hiểm tài khoản ngân hàng, khách hàng sẽ đóng phí bảo hiểm định kỳ (theo tháng, quý hoặc năm) cho công ty bảo hiểm theo thỏa thuận trong hợp đồng. Đổi lại, công ty bảo hiểm có trách nhiệm chi trả quyền lợi bảo hiểm khi xảy ra sự kiện được bảo hiểm, bao gồm: giao dịch gian lận qua thẻ, hack tài khoản Internet Banking, tấn công phishing, skimming hoặc mất thẻ bị sử dụng trái phép. Mức bồi thường được xác định dựa trên số tiền thiệt hại thực tế nhưng không vượt quá giới hạn bảo hiểm ghi trong hợp đồng. Điều kiện tiên quyết để được bồi thường là khách hàng phải thông báo kịp thời cho ngân hàng và công ty bảo hiểm trong vòng 24 đến 72 giờ sau khi phát hiện sự cố, đồng thời tuân thủ các quy định bảo mật như không chia sẻ mật khẩu, không đăng nhập trên thiết bị lạ.
Tại Việt Nam, nhiều ngân hàng thương mại như Vietcombank, Techcombank, VPBank, MB và ACB đã liên kết với các công ty bảo hiểm lớn như Bảo Việt, PVI, Bảo Minh hay Bảo Long để cung cấp gói bảo hiểm tài khoản đi kèm với thẻ tín dụng, thẻ ghi nợ hoặc dịch vụ ngân hàng số. Ví dụ, khi khách hàng bị kẻ gian lừa chuyển tiền qua các ứng dụng giả mạo hoặc bị đánh cắp thông tin thẻ dẫn đến mất hàng chục triệu đồng trong tài khoản, khách hàng có thể được bồi thường lên đến vài trăm triệu đồng tùy theo mức phí đã đóng. Một số ngân hàng còn tặng kèm bảo hiểm miễn phí cho khách hàng phân khúc VIP, khách hàng sử dụng gói tài khoản cao cấp hoặc chủ thẻ tín dụng hạng Platinum trở lên.
Về mặt pháp lý, hoạt động bảo hiểm tài khoản ngân hàng chịu sự điều chỉnh chính của Luật Kinh doanh bảo hiểm số 08/2022/QH15 và các nghị định, thông tư hướng dẫn thi hành. Bên cạnh đó, Thông tư 17/2024/TT-NHNN của Ngân hàng Nhà nước quy định về an toàn, bảo mật trong hoạt động ngân hàng điện tử cũng có liên quan trực tiếp đến trách nhiệm bảo vệ khách hàng. Nghị định 03/2023/NĐ-CP quy định về chức năng, nhiệm vụ của các tổ chức tín dụng cũng tạo hành lang pháp lý cho việc phối hợp giữa ngân hàng và công ty bảo hiểm trong việc cung cấp sản phẩm liên kết đến khách hàng.
Điều quan trọng nhất khi ôn thi ngân hàng là cần phân biệt rõ ràng giữa bảo hiểm tài khoản ngân hàng và bảo hiểm tiền gửi vì đây là hai khái niệm rất dễ nhầm lẫn. Bảo hiểm tiền gửi là chính sách do Nhà nước thực hiện thông qua Công ty Bảo hiểm tiền gửi Việt Nam (DIV), nhằm bảo vệ người gửi tiền tối đa 125 triệu đồng/người/tổ chức tín dụng trong trường hợp ngân hàng phá sản hoặc mất khả năng chi trả. Trong khi đó, bảo hiểm tài khoản ngân hàng là sản phẩm thương mại do doanh nghiệp bảo hiểm cung cấp, bảo vệ chủ tài khoản trước rủi ro gian lận và mất an toàn thông tin. Ngoài ra, thí sinh cần nắm được các trường hợp loại trừ bảo hiểm phổ biến như giao dịch do chính chủ tài khoản thực hiện, thiệt hại do lỗi cố ý hoặc không thông báo kịp thời cho ngân hàng.