Hoa hồng duy trì bảo hiểm (Persistency Commission) là khoản thù lao mà công ty bảo hiểm chi trả cho ngân hàng hoặc đại lý bảo hiểm khi hợp đồng bảo hiểm liên kết ngân hàng (bancassurance) tiếp tục được duy trì hiệu lực trong các năm sau năm phát hành đầu tiên. Đây là cơ chế khuyến khích tài chính nhằm thúc đẩy ngân hàng và nhân viên ngân hàng quan tâm đến việc chăm sóc khách hàng bảo hiểm lâu dài, thay vì chỉ tập trung vào doanh số bán hàng mới trong ngắn hạn.
Cơ chế hoạt động của hoa hồng duy trì gắn liền với tỷ lệ duy trì hợp đồng (persistency rate), tức tỷ lệ phần trăm hợp đồng còn hiệu lực sau một khoảng thời gian nhất định so với tổng số hợp đồng đã phát hành. Khác với hoa hồng khai thác ban đầu (first-year commission) thường rất cao, có thể lên tới 20-40% phí bảo hiểm năm đầu, hoa hồng duy trì thường ở mức thấp hơn nhiều, khoảng 2-8% phí bảo hiểm hằng năm, và chỉ được thanh toán khi khách hàng tiếp tục đóng phí đúng hạn. Từ năm thứ hai trở đi, nếu hợp đồng vẫn còn hiệu lực, công ty bảo hiểm sẽ định kỳ chuyển khoản hoa hồng duy trì cho ngân hàng, thường theo quý hoặc theo năm. Nhờ vậy, ngân hàng có động lực theo dõi, nhắc nhở và hỗ trợ khách hàng trong suốt thời hạn hợp đồng, từ đó nâng cao tỷ lệ duy trì và chất lượng dịch vụ bảo hiểm liên kết ngân hàng.
Trên thực tế tại Việt Nam, khi một khách hàng ký hợp đồng bảo hiểm nhân thọ liên kết với ngân hàng với mức phí 20 triệu đồng/năm trong 15 năm, nhân viên ngân hàng sẽ nhận hoa hồng khai thác ban đầu khoảng 30% phí năm đầu tương đương 6 triệu đồng. Nếu khách hàng tiếp tục đóng phí đều đặn, ngân hàng sẽ nhận hoa hồng duy trì khoảng 5% phí hằng năm, tức khoảng 1 triệu đồng mỗi năm, cộng dồn suốt 14 năm còn lại là 14 triệu đồng. Như vậy, tổng hoa hồng từ một hợp đồng bền vững có thể lên tới khoảng 20 triệu đồng, trong đó hoa hồng duy trì đóng góp phần lớn giá trị kinh tế trong dài hạn cho ngân hàng phân phối.
Về khung pháp lý, hoạt động bán bảo hiểm qua kênh ngân hàng tại Việt Nam được điều chỉnh chủ yếu bởi Luật Kinh doanh bảo hiểm số 08/2022/QH15 có hiệu lực từ ngày 01/01/2023, Nghị định 03/2023/NĐ-CP quy định chức năng nhiệm vụ của Bộ Tài chính và các thông tư hướng dẫn. Phía ngân hàng thương mại phải tuân thủ quy định của Ngân hàng Nhà nước về việc cung cấp dịch vụ bảo hiểm qua kênh ngân hàng, đảm bảo tách bạch giữa hoạt động tín dụng và hoạt động đại lý bảo hiểm, đồng thời mức hoa hồng duy trì phải tuân thủ tỷ lệ hoa hồng đại lý bảo hiểm do Bộ Tài chính quy định để đảm bảo tính minh bạch và bảo vệ quyền lợi người tham gia bảo hiểm.
Đối với người ôn thi ngân hàng, cần ghi nhớ cách phân biệt ba loại hoa hồng cốt lõi trong mô hình bancassurance gồm hoa hồng khai thác ban đầu, hoa hồng duy trì và hoa hồng thưởng động viên kết quả kinh doanh. Hoa hồng duy trì là chỉ tiêu quan trọng phản ánh chất lượng dịch vụ sau bán hàng và được sử dụng như KPI để đánh giá hiệu quả bền vững của nghiệp vụ bancassurance, đồng thời cũng là yếu tố giải thích vì sao doanh thu phí dịch vụ bảo hiểm của nhiều ngân hàng lớn tại Việt Nam ngày càng tăng theo thời gian khi tổng hợp đồng tích lũy đến các năm tiếp theo. Các câu hỏi trắc nghiệm thường tập trung vào việc nhận diện đặc điểm, thời điểm phát sinh và ý nghĩa chiến lược của hoa hồng duy trì đối với mô hình kinh doanh bảo hiểm liên kết ngân hàng hiện đại.