L/C trực tiếp (Direct L/C) và L/C gián tiếp (Indirect L/C) là hai hình thức thư tín dụng được phân loại dựa trên số lượng ngân hàng tham gia vào quy trình thông báo và thanh toán cho người thụ hưởng. Trong L/C trực tiếp, chỉ có một ngân hàng thông báo (Advising Bank) đứng ra xác nhận và chuyển thư tín dụng đến người xuất khẩu, đồng thời chính ngân hàng này thực hiện thanh toán khi bộ chứng từ đạt yêu cầu. Ngược lại, L/C gián tiếp có sự tham gia của thêm một ngân hàng trung gian (Reimbursing Bank hoặc Second Advising Bank) tại nước người xuất khẩu, tạo thành chuỗi liên kết giữa ngân hàng phát hành và người thụ hưởng.
Về cách thức hoạt động, L/C trực tiếp được áp dụng khi ngân hàng phát hành (Issuing Bank) có quan hệ đại lý trực tiếp với ngân hàng tại nước người xuất khẩu, ví dụ như ngân hàng phát hành tại Mỹ mở L/C cho người xuất khẩu Việt Nam thông qua Vietcombank – lúc này Vietcombank vừa là ngân hàng thông báo vừa là ngân hàng thanh toán. Đối với L/C gián tiếp, ngân hàng phát hành không có quan hệ đại lý trực tiếp với ngân hàng ở nước người xuất khẩu, nên phải nhờ một ngân hàng trung gian khác (thường ở nước thứ ba hoặc tại nước xuất khẩu) đứng ra thông báo và đảm bảo thanh toán cho người xuất khẩu. Ngân hàng trung gian này sẽ thêm cam kết thanh toán của mình vào thư tín dụng, trở thành ngân hàng thanh toán thứ hai, tạo thêm một lớp bảo lãnh nữa cho người xuất khẩu. Chính vì vậy, rủi ro và chi phí của L/C gián tiếp thường cao hơn so với L/C trực tiếp do phải trả thêm phí cho ngân hàng trung gian.
Ví dụ thực tế trong ngân hàng Việt Nam: Công ty dệt may tại TP.HCM nhận được đơn hàng từ khách hàng Iran, ngân hàng phát hành là một ngân hàng nhỏ tại Iran chưa có quan hệ đại lý với các ngân hàng Việt Nam, do đó ngân hàng Iran sẽ nhờ Ngân hàng Quốc tế Iran hoặc một ngân hàng lớn tại Dubai làm trung gian để thông báo L/C đến Vietcombank hoặc BIDV, hình thành nên L/C gián tiếp. Ngược lại, nếu khách hàng nhập khẩu mở L/C thông qua HSBC hoặc Citibank – những ngân hàng có mạng lưới toàn cầu và quan hệ đại lý rộng với hầu hết ngân hàng Việt Nam – thì L/C sẽ được thông báo trực tiếp đến ngân hàng thụ hưởng của nhà xuất khẩu.
Về quy định pháp lý, UCP 600 (Quy tắc và Thực hành Thống nhất về Tín dụng Chứng từ – phiên bản 2007 của Phòng Công nghiệp Quốc tế ICC) không quy định cụ thể về L/C gián tiếp, mà quy định này được đề cập trong ISBP (International Standard Banking Practice) và tài liệu ICC Publication số 615. Khi L/C gián tiếp được sử dụng, điều khoản ISBP 745 yêu cầu ngân hàng thông báo phải kiểm tra xem ngân hàng trung gian có đảm bảo thanh toán cho người thụ hưởng hay không.
Lưu ý quan trọng cho người ôn thi ngân hàng: cần phân biệt rõ giữa "ngân hàng thông báo" (Advising Bank) và "ngân hàng hoàn trả" (Reimbursing Bank) – trong L/C gián tiếp, ngân hàng trung gian đóng vai trò cả hai hoặc chỉ một trong hai tùy trường hợp. Ngoài ra, đề thi thường hỏi về sự khác biệt về rủi ro: L/C trực tiếp an toàn hơn cho người xuất khẩu vì chỉ phụ thuộc vào một ngân hàng, trong khi L/C gián tiếp có thêm sự bảo đảm từ ngân hàng trung gian nhưng đồng thời cũng tạo thêm rủi ro từ ngân hàng này. Khi làm bài, thí sinh cần chú ý đến cụm từ "we hereby add our confirmation" hoặc "add our engagement" trên L/C gián tiếp – đây là dấu hiệu nhận biết cam kết thanh toán bổ sung của ngân hàng trung gian.