Thời hạn góp đủ vốn điều lệ mới là khoảng thời gian tối đa mà các cổ đông, thành viên góp vốn của tổ chức tín dụng phải hoàn tất việc góp đầy đủ phần vốn điều lệ tăng thêm, được tính từ thời điểm Ngân hàng Nhà nước Việt Nam ban hành văn bản chấp thuận phương án tăng vốn. Đây là cơ sở pháp lý để tổ chức tín dụng hoàn thiện thủ tục đăng ký vốn điều lệ mới với cơ quan nhà nước có thẩm quyền, đồng thời là điều kiện tiên quyết để việc tăng vốn được công nhận chính thức và phát huy hiệu lực.
Theo quy trình, khi tổ chức tín dụng có nhu cầu nâng cao năng lực tài chính thông qua tăng vốn điều lệ, ngân hàng phải xây dựng phương án tăng vốn chi tiết và trình Ngân hàng Nhà nước thẩm định, phê duyệt. Sau khi nhận văn bản chấp thuận, tổ chức tín dụng phải triển khai ngay việc phát hành cổ phiếu, chào bán quyền mua cổ phần hoặc nhận góp vốn từ cổ đông hiện hữu và các nhà đầu tư mới. Phần vốn góp có thể được thực hiện bằng tiền Đồng Việt Nam, ngoại tệ tự do chuyển đổi hoặc tài sản hợp pháp khác theo quy định. Trong suốt quá trình thực hiện, tổ chức tín dụng phải báo cáo định kỳ tiến độ góp vốn cho Ngân hàng Nhà nước. Nếu cổ đông không góp đủ trong thời hạn quy định, phần vốn thiếu sẽ được xử lý theo phương án đã đăng ký hoặc chuyển nhượng cho đối tượng khác.
Trên thực tế, hầu hết các ngân hàng thương mại cổ phần lớn tại Việt Nam như Vietcombank, BIDV, Techcombank, MB, ACB đều phải tuân thủ nghiêm ngặt thời hạn góp đủ vốn điều lệ mới khi triển khai các đợt phát hành cổ phiếu tăng vốn. Chẳng hạn, trong các đợt tăng vốn điều lệ thông qua phát hành riêng lẻ hoặc chào bán cho cổ đông hiện hữu, ngân hàng phải thông báo cụ thể từng mốc thời gian góp vốn và thu tiền. Trường hợp cổ đông chiến lược hoặc cổ đông lớn không góp đủ vốn như cam kết, việc tăng vốn có thể bị chậm tiến độ, thậm chí phải điều chỉnh phương án hoặc xin gia hạn từ Ngân hàng Nhà nước.
Về cơ sở pháp lý, Điều 79 Luật các tổ chức tín dụng năm 2010 (sửa đổi, bổ sung năm 2017) quy định rõ: tổ chức tín dụng phải hoàn thành việc tăng vốn điều lệ trong thời hạn 90 ngày kể từ ngày nhận được văn bản chấp thuận của Ngân hàng Nhà nước. Quá thời hạn này, tổ chức tín dụng không được tiếp tục thực hiện việc tăng vốn, trừ khi được Ngân hàng Nhà nước chấp thuận gia hạn bằng văn bản. Ngoài ra, Luật các tổ chức tín dụng 2024 (có hiệu lực từ ngày 01/7/2024) tại Điều 124 cũng kế thừa và bổ sung các quy định chi tiết hơn về thời hạn, hồ sơ và trình tự thực hiện tăng vốn điều lệ. Các Thông tư hướng dẫn của Ngân hàng Nhà nước về cấp phép, giám sát hoạt động tăng vốn cũng là căn cứ pháp lý quan trọng đi kèm.
Đối với người ôn thi ngân hàng, cần ghi nhớ mốc thời hạn 90 ngày là con số then chốt, đồng thời phân biệt rõ thời hạn góp vốn điều lệ mới với thời hạn góp vốn khi thành lập tổ chức tín dụng. Lưu ý rằng việc gia hạn chỉ được chấp thuận trong trường hợp có lý do khách quan và phải được Ngân hàng Nhà nước cho phép bằng văn bản. Ngoài ra, thí sinh cần nắm vững các hình thức góp vốn hợp pháp, trình tự phê duyệt phương án tăng vốn, cũng như hậu quả pháp lý khi không hoàn thành góp vốn đúng hạn để vận dụng linh hoạt trong các câu hỏi tình huống.