Báo cáo tỷ lệ CASA theo khu vực là gì?

Báo cáo tỷ lệ CASA theo khu vực là gì?

Báo cáo tỷ lệ CASA theo khu vực (tiếng Anh: CASA Ratio by Region Report) là một dạng báo cáo quản trị nội bộ trong hệ thống ngân hàng thương mại, thể hiện tỷ trọng tiền gửi không kỳ hạn (Current Account) và tiền gửi tiết kiệm không kỳ hạn (Savings Account) trên tổng tiền gửi khách hàng tại ngân hàng, được phân tách và phân tích theo từng khu vực địa lý, vùng miền hoặc theo cấp chi nhánh. Đây là công cụ quản trị chiến lược giúp Ban lãnh đạo ngân hàng đánh giá chất lượng nguồn vốn huy động, hiệu quả hoạt động khai thác khách hàng bán lẻ, đồng thời là cơ sở để ra quyết định phân bổ nguồn lực kinh doanh, marketing và chuyển đổi số cho từng địa bàn cụ thể.

CASA là chỉ số đo lường mức độ huy động được nguồn tiền gửi có chi phí vốn thấp (low-cost funds) từ khách hàng cá nhân và doanh nghiệp nhỏ. Tỷ lệ CASA được tính bằng công thức: (Tiền gửi không kỳ hạn + Tiết kiệm không kỳ hạn) / Tổng tiền gửi khách hàng × 100%. Khi báo cáo được lập theo khu vực, dữ liệu sẽ được phân nhóm theo các vùng miền như miền Bắc, miền Trung, miền Nam, Tây Nguyên, hoặc chi tiết hơn theo từng tỉnh thành, chi nhánh cấp một và chi nhánh cấp hai. Việc so sánh tỷ lệ CASA giữa các khu vực giúp ngân hàng nhận diện những địa bàn có chất lượng nguồn vốn tốt cần duy trì, cũng như những khu vực cần đẩy mạnh các chương trình khuyến mãi, phát triển dịch vụ thanh toán số nhằm cải thiện tỷ trọng huy động vốn giá rẻ.

Về bản chất, báo cáo tỷ lệ CASA theo khu vực không phải là báo cáo bắt buộc gửi Ngân hàng Nhà nước theo hệ thống Thông tư hướng dẫn chế độ báo cáo thống kê, mà là báo cáo nội bộ phục vụ công tác quản trị điều hành. Tuy nhiên, các ngân hàng khi xây dựng báo cáo này vẫn phải tuân thủ quy định về tỷ lệ an toàn vốn, hệ số rủi ro và phân loại nguồn vốn theo Thông tư 41/2016/TT-NHNN và Thông tư 22/2019/TT-NHNN, đồng thời tuân thủ Thông tư 26/2021/TT-NHNN về lưu trữ, báo cáo và công bố thông tin.

Thuật ngữ tiếng Anh: CASA Ratio by Region Report Lĩnh vực: Báo cáo tài chính

Đặc điểm và phân loại

Đặc điểm chính của báo cáo

• Tính định lượng cao: Toàn bộ dữ liệu trong báo cáo được số hóa, dễ dàng so sánh giữa các kỳ và giữa các khu vực.
• Tính định kỳ: Thường được lập theo chu kỳ tháng, quý hoặc năm tùy theo mục đích sử dụng và chiến lược quản trị của từng ngân hàng.
• Tính phân tầng: Có thể phân tách đến cấp chi nhánh, cấp phòng giao dịch, hoặc thậm chí đến cấp nhân viên quan hệ khách hàng.
• Tính liên thông: Là đầu vào quan trọng cho các báo cáo quản trị khác như báo cáo NIM (Net Interest Margin), báo cáo chi phí vốn đầu vào, báo cáo hiệu quả kinh doanh theo khu vực.

Phân loại báo cáo theo phạm vi

Các chỉ tiêu thường có trong báo cáo

• Tỷ lệ CASA tổng (%) của toàn ngân hàng và của từng khu vực.
• Số dư tiền gửi không kỳ hạn và tiết kiệm không kỳ hạn theo khu vực.
• Số lượng tài khoản thanh toán đang hoạt động theo khu vực.
• Số lượng khách hàng mới mở tài khoản trong kỳ báo cáo.
• Giá trị giao dịch trung bình trên mỗi tài khoản theo khu vực.
• Tỷ lệ tài khoản ngủ (dormant account) theo khu vực.
• So sánh với cùng kỳ năm trước (YoY) và so với kỳ trước (MoM).

Ví dụ thực tế trong ngành ngân hàng

Ví dụ 1: So sánh tỷ lệ CASA giữa các vùng miền tại Ngân hàng A

Ngân hàng A là một ngân hàng thương mại cổ phần lớn tại Việt Nam với hệ thống hơn 500 chi nhánh và phòng giao dịch trên toàn quốc. Cuối quý III năm 2024, báo cáo tỷ lệ CASA theo khu vực của ngân hàng này cho thấy:

• Khu vực TP. Hồ Chí Minh: Tỷ lệ CASA đạt 48,5%, tổng tiền gửi khách hàng đạt khoảng 320.000 tỷ đồng.
• Khu vực Hà Nội: Tỷ lệ CASA đạt 46,2%, tổng tiền gửi đạt khoảng 280.000 tỷ đồng.
• Khu vực miền Trung: Tỷ lệ CASA đạt 35,7%, tổng tiền gửi đạt khoảng 95.000 tỷ đồng.
• Khu vực Tây Nguyên: Tỷ lệ CASA chỉ đạt 24,3%, tổng tiền gửi đạt khoảng 28.000 tỷ đồng.

Từ dữ liệu này, Ban lãnh đạo Ngân hàng A nhận thấy khu vực Tây Nguyên có chất lượng nguồn vốn yếu so với mặt bằng chung. Ngân hàng đã triển khai gói chính sách đặc thù: miễn phí chuyển tiền nội địa trong 6 tháng cho khách hàng mới mở tài khoản thanh toán, tặng voucher mua sắm 200.000 đồng cho mỗi tài khoản có giao dịch trong tháng đầu tiên, đồng thời đẩy mạnh phủ sóng dịch vụ mobile banking tại các huyện vùng sâu vùng xa. Sau 6 tháng triển khai, tỷ lệ CASA tại Tây Nguyên tăng lên 27,8%, mức tăng 3,5 điểm phần trăm so với đầu kỳ.

Ví dụ 2: Phân tích CASA theo phân khúc khách hàng tại Ngân hàng B

Ngân hàng B là một ngân hàng có chiến lược tập trung vào phân khúc khách hàng cá nhân và doanh nghiệp vừa và nhỏ. Khi lập báo cáo CASA theo khu vực kết hợp phân khúc khách hàng vào quý IV năm 2024, ngân hàng phát hiện:

• Tại khu vực Đồng bằng sông Cửu Long, tỷ lệ CASA phân khúc khách hàng cá nhân chỉ đạt 28%, trong khi phân khúc khách hàng doanh nghiệp SMEs đạt 52%.
• Nguyên nhân chính: Người dân khu vực này vẫn duy trì thói quen gửi tiết kiệm có kỳ hạn tại ngân hàng với lãi suất 6-7%/năm, trong khi doanh nghiệp SMEs sử dụng tài khoản thanh toán thường xuyên cho hoạt động mua bán hàng hóa.

Từ phân tích này, Ngân hàng B đã triển khai chương trình "Tài khoản nông dân số" với lãi suất tiết kiệm không kỳ hạn 5,5%/năm (so với lãi suất tiền gửi có kỳ hạn 6 tháng là 6,2%/năm), kèm theo tiện ích thanh toán QR code tại các chợ truyền thống. Mục tiêu là thu hẹp chênh lệch lãi suất và tạo thói quen sử dụng tài khoản thanh toán cho khách hàng cá nhân nông thôn.

Ví dụ 3: Báo cáo CASA phục vụ chiến lược chuyển đổi số

Ngân hàng C triển khai đề án chuyển đổi số giai đoạn 2024-2026 với mục tiêu nâng tỷ lệ CASA toàn hàng lên 50% vào cuối năm 2026. Báo cáo tỷ lệ CASA theo khu vực được lập hàng tháng và tích hợp vào hệ thống Business Intelligence (BI) của ngân hàng. Báo cáo này cho thấy mối tương quan mạnh giữa tỷ lệ người dùng ứng dụng ngân hàng số và tỷ lệ CASA:

• Các chi nhánh có tỷ lệ khách hàng cài đặt ứng dụng ngân hàng số trên 65% đều có tỷ lệ CASA vượt 45%.
• Các chi nhánh có tỷ lệ cài đặt ứng dụng dưới 30% đều có tỷ lệ CASA dưới 30%.

Từ đó, Ngân hàng C đã đặt mục tiêu đến hết năm 2025, 100% chi nhánh phải đạt tỷ lệ khách hàng cài đặt ứng dụng ngân hàng số tối thiểu 60%, gắn liền với chỉ tiêu KPI của Giám đốc chi nhánh.

Báo cáo tỷ lệ CASA theo khu vực trong các ngôn ngữ khác

Câu hỏi thường gặp

Báo cáo tỷ lệ CASA theo khu vực khác gì báo cáo tỷ lệ huy động vốn tổng thể?

Báo cáo tỷ lệ CASA theo khu vực chỉ tập trung vào một chỉ số cụ thể là tỷ trọng tiền gửi không kỳ hạn và tiết kiệm không kỳ hạn, đồng thời phân tách theo khu vực địa lý. Trong khi đó, báo cáo tỷ lệ huy động vốn tổng thể phản ánh toàn bộ cơ cấu nguồn vốn huy động bao gồm cả tiền gửi có kỳ hạn, chứng chỉ tiền gửi (CDs), vay liên ngân hàng, phát hành giấy tờ có giá. Nói cách khác, CASA là một thành phần trong tổng nguồn vốn huy động, và báo cáo CASA theo khu vực là một bản phân tích chuyên sâu thay vì bức tranh toàn cảnh về nguồn vốn.

Khi nào cần biết về Báo cáo tỷ lệ CASA theo khu vực?

Người ôn thi tuyển dụng ngân hàng cần nắm vững kiến thức này khi ứng tuyển vào các vị trí thuộc Khối Khách hàng bán lẻ, Khối Ngân quỹ và Vốn, Khối Quản trị rủi ro, hoặc các vị trí Phân tích kinh doanh (Business Analyst) và Chuyên viên Chiến lược (Strategy Officer). Ngoài ra, báo cáo này còn là nội dung thường xuất hiện trong các bài thi phỏng vấn vòng 2 và vòng 3 khi ứng viên được yêu cầu phân tích một tình huống kinh doanh thực tế, hoặc đề xuất giải pháp cải thiện hiệu quả hoạt động của một chi nhánh cụ thể.

Báo cáo tỷ lệ CASA theo khu vực ảnh hưởng thế nào đến khách hàng?

Báo cáo này ảnh hưởng trực tiếp đến khách hàng thông qua chính sách sản phẩm và dịch vụ mà ngân hàng triển khai tại từng khu vực. Ví dụ, khi nhận thấy tỷ lệ CASA tại một khu vực thấp, ngân hàng có thể đưa ra các chương trình miễn phí chuyển tiền, tặng quà khi mở tài khoản, tăng tiện ích thanh toán số, từ đó khách hàng được hưởng lợi ích thiết thực. Ngược lại, tại khu vực có tỷ lệ CASA cao, ngân hàng có thể cắt giảm chương trình khuyến mãi, dẫn đến ít ưu đãi hơn cho khách hàng. Do đó, khách hàng thông thái nên theo dõi các chính sách này để tận dụng các cơ hội ưu đãi từ ngân hàng.

Tổng kết

Báo cáo tỷ lệ CASA theo khu vực là một công cụ quản trị nội bộ có ý nghĩa chiến lược trong hoạt động ngân hàng thương mại, giúp đo lường chất lượng nguồn vốn huy động giá rẻ và hiệu quả khai thác khách hàng bán lẻ theo từng địa bàn. Việc nắm vững cấu trúc, công thức tính và cách đọc báo cáo này là yêu cầu bắt buộc đối với bất kỳ ứng viên nào mong muốn làm việc trong lĩnh vực ngân hàng, đặc biệt là các vị trí liên quan đến huy động vốn, quản trị chi nhánh và phân tích chiến lược kinh doanh. Trong bối cảnh chuyển đổi số mạnh mẽ tại Việt Nam, tỷ lệ CASA ngày càng trở thành thước đo quan trọng phản ánh năng lực cạnh tranh và mức độ trưởng thành số của mỗi ngân hàng.