Mức vốn điều lệ tối thiểu cho công ty tài chính là mức vốn pháp định thấp nhất mà một công ty tài chính hoặc công ty cho thuê tài chính phải duy trì tại thời điểm thành lập và trong suốt quá trình hoạt động kinh doanh. Mức vốn này do Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNN) quy định cụ thể, thấp hơn so với ngân hàng thương mại nhưng vẫn đảm bảo năng lực tài chính tối thiểu để thực hiện các nghiệp vụ được cấp phép.
Vốn điều lệ là toàn bộ số vốn do các cổ đông hoặc chủ sở hữu cam kết góp tại thời điểm đăng ký thành lập, được ghi nhận trong Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp và Điều lệ công ty. Đối với công ty tài chính, vốn điều lệ đóng vai trò là "tấm đệm" hấp thụ rủi ro trước khi ảnh hưởng đến chủ nợ, khách hàng và đối tác, đồng thời là cơ sở để tính các tỷ lệ an toàn vốn theo quy định. Do công ty tài chính không được nhận tiền gửi của dân cư (trừ một số trường hợp đặc thù), phạm vi hoạt động hẹp hơn ngân hàng thương mại nên mức vốn yêu cầu không cần cao bằng. Khi công ty muốn mở rộng quy mô, triển khai nghiệp vụ mới hoặc thành lập chi nhánh, mức vốn điều lệ phải được điều chỉnh tăng tương ứng và phải được NHNN chấp thuận bằng văn bản.
Tại Việt Nam, theo Nghị định 39/2014/NĐ-CP, mức vốn điều lệ tối thiểu cho công ty tài chính và công ty cho thuê tài chính là 500 tỷ đồng, áp dụng thống nhất trên toàn quốc. Ví dụ, khi Công ty Tài chính Cổ phần Điện lực (EVNFinance) thành lập đã đăng ký vốn điều lệ vượt mức tối thiểu để đáp ứng nhu cầu cho vay trong ngành điện; tương tự, Công ty Cho thuê tài chính Mirae Asset khi gia nhập thị trường Việt Nam cũng phải chứng minh đủ 500 tỷ đồng vốn điều lệ trước khi được NHNN cấp Giấy phép thành lập và hoạt động.
Quy định pháp lý chính liên quan bao gồm Nghị định 39/2014/NĐ-CP ngày 15/5/2014 của Chính phủ về hoạt động của công ty tài chính và công ty cho thuê tài chính; Thông tư 21/2017/TT-NHNN và các văn bản sửa đổi, bổ sung hướng dẫn về mức vốn, tỷ lệ an toàn vốn. Bên cạnh đó, Luật Các tổ chức tín dụng năm 2010 (sửa đổi, bổ sung) và các nghị định hướng dẫn cũng là khung pháp lý tổng thể áp dụng cho loại hình tổ chức tín dụng phi ngân hàng này.
Đối với người ôn thi ngân hàng, cần phân biệt rõ mức vốn điều lệ tối thiểu giữa các loại hình: ngân hàng thương mại hiện nay là 3.000 tỷ đồng, công ty tài chính và công ty cho thuê tài chính là 500 tỷ đồng, công ty tài chính vi mô từ 5 đến 50 tỷ đồng tùy quy mô. Cần lưu ý rằng vốn điều lệ khác với vốn tự có (vốn cấp 1, cấp 2) dùng để tính tỷ lệ CAR; vốn điều lệ chỉ là một thành phần của vốn tự có. Khi làm bài trắc nghiệm, đọc kỹ đề để xác định đúng đối tượng được hỏi là ngân hàng thương mại, công ty tài chính, công ty cho thuê tài chính hay công ty tài chính vi mô, tránh nhầm lẫn giữa các mức vốn khác nhau.