Thuật ngữ: Thuế & Tài chính công

Cơ chế phân chia quyền lập, chấp hành ngân sách giữa trung ương và địa phương, nhằm nâng cao tính chủ động của chính quyền cơ sở.

Mô hình phân chia quyền quản lý ngân sách giữa Trung ương và địa phương, gắn với rõ ràng về nguồn thu, nhiệm vụ chi và tiêu chí phân bổ.

Mã HS (Harmonized System) 8-10 chữ số phân loại hàng hóa nhập khẩu. Mỗi mã HS có thuế suất và chính sách quản lý riêng theo Biểu thuế xuất nhập khẩu Việt Nam.

Việc phân nhóm người nộp thuế theo quy mô, ngành nghề và mức độ rủi ro để quản lý hiệu quả.

Phương pháp đánh giá dự án đầu tư công bằng cách so sánh tổng chi phí với tổng lợi ích kinh tế - xã hội quy đổi về giá trị hiện tại.

Quyết định của Quốc hội hoặc HĐND về dự toán ngân sách nhà nước hằng năm.

Quyết định của cơ quan có thẩm quyền chấp thuận giá trị quyết toán vốn đầu tư dự án hoàn thành, làm cơ sở thanh toán nốt vốn và hạch toán tài sản công.

Phí người sử dụng phương tiện đường bộ nộp hằng năm để bảo trì hạ tầng giao thông quốc gia và địa phương.

Khoản phí do doanh nghiệp xả thải nộp cho ngân sách nhà nước, tính trên lượng nước thải và mức độ ô nhiễm theo định mức.

Khoản thu mà người sử dụng dịch vụ công phải trả cho cơ quan nhà nước như phí hành chính, phí sử dụng đường bộ, phí bảo đảm hàng hải, không mang tính chất thuế.

Khoản thu để bù đắp chi phí cho hoạt động quản lý nhà nước khi cung cấp dịch vụ công cho cá nhân, tổ chức. Mức thu do HĐND cấp tỉnh quyết định theo khung của Chính phủ.

Khoản phí thu khi cơ quan nhà nước cung cấp dịch vụ hành chính công cho tổ chức, cá nhân theo danh mục do Chính phủ quy định. Khác với lệ phí ở mục đích thu.

Các khoản phí thu cho hoạt động nghiệp vụ của cơ quan hải quan như phí lưu kho, giám định, kiểm hóa hàng hóa xuất nhập khẩu.

Phí thu đối với hoạt động khai thác gỗ và lâm sản khác ngoài phần chi phí trồng rừng, góp phần bảo vệ và phát triển rừng bền vững.

Lệ phí hàng năm do tổ chức, cá nhân hoạt động sản xuất kinh doanh nộp theo quy mô vốn hoặc doanh thu, đã được bãi bỏ từ 2021 và chuyển sang thuế sử dụng đất phi nông nghiệp.

Phí thu từ phương tiện tham gia giao thông đường bộ để bảo trì và phát triển hạ tầng giao thông. Áp dụng theo Thông tư hướng dẫn của Bộ Tài chính và Bộ GTVT.

Là khoản phí hàng năm mà người sử dụng đất phải nộp cho Nhà nước khi được nhà nước giao đất, cho thuê đất không qua đấu giá.

Khoản thu từ hoạt động dịch vụ, hỗ trợ của đơn vị sự nghiệp công lập, dùng để bù đắp chi phí hoạt động theo cơ chế tự chủ tài chính tại đơn vị sự nghiệp.

Khoản phí phải nộp khi đăng ký quyền sở hữu tài sản như ô tô, xe máy, nhà đất, mức phí được quy định theo từng loại tài sản và địa phương.

Là khoản phí doanh nghiệp khai thác tài nguyên nộp cho Nhà nước dựa trên sản lượng khai thác thực tế. Phí tài nguyên khác với thuế tài nguyên ở cách tính và mục đích sử dụng.

Phí dùng cho dịch vụ công có hoàn trả một phần chi phí, lệ phí phục vụ quản lý hành chính nhà nước.

Các khoản thu ngân sách nhà nước ngoài thuế, mang tính đối xứng với dịch vụ công cung cấp. Được quy định cụ thể trong danh mục phí, lệ phí.

Là khoản thu của ngân sách nhà nước từ tổ chức, cá nhân khi sử dụng dịch vụ công hoặc được cấp giấy phép, giấy chứng nhận theo quy định.

Hai phương pháp xác định giá giao dịch liên kết theo Nghị định 132/2020/NĐ-CP: giá bán lại áp dụng cho bên phân phối còn giá mua lại áp dụng cho nhà sản xuất gia công.

Phương pháp xác định giá giao dịch liên kết dựa trên so sánh với giá giao dịch của các bên độc lập trong điều kiện tương đương.

Phương pháp tính thuế GTGT được khấu trừ giữa thuế đầu ra và thuế đầu vào, áp dụng cho doanh nghiệp đủ điều kiện và sử dụng hóa đơn hợp lệ.

Phương pháp tính thuế giá trị gia tăng phổ biến nhất, trong đó số thuế phải nộp bằng VAT đầu ra trừ VAT đầu vào được khấu trừ. Phương pháp này áp dụng cho các doanh nghiệp có đầy đủ hóa đơn, chứng từ hợp lệ.

Phương pháp khấu trừ trừ thuế đầu vào đã nộp; phương pháp trực tiếp tính thuế trên tỷ lệ doanh thu.

Phương pháp tính thuế GTGT dựa trên số thuế phát sinh ở đầu ra trừ đi thuế đầu vào được khấu trừ hợp lệ.

Hai phương pháp tính thuế GTGT, mỗi phương pháp có đối tượng áp dụng và cách tính khác nhau; doanh nghiệp có thể lựa chọn theo quy định.